W obliczu napięć z Moskwą Kazachstan szuka alternatywnych szlaków eksportowych

Stosunki między Moskwą a Nur-Sułtanem pogarszają się od początku ponownej inwazji Rosji na Ukrainę w 2022 r. W odpowiedzi na nieprzyjazne komentarze i działania Rosji prezydent Kazachstanu Kassym-Żomart Tokajew starał się zdystansować od Moskwy. W związku z tym dąży zarówno do zacieśnienia więzi z Chinami, Turcją, Iranem i Zachodem, jak i poszukiwania alternatywnych dróg eksportu kazachskiej ropy, które ominęłyby Rosję.

Od połowy czerwca napięcia między oboma krajami osiągnęły punkt kulminacyjny po tym, jak Tokajew powiedział Putinowi wprost, że Kazachstan nie popiera posunięć Moskwy w sprawie separatystycznych republik na Ukrainie.

Czytaj dalej „W obliczu napięć z Moskwą Kazachstan szuka alternatywnych szlaków eksportowych”

Kolej chińsko-kirgisko-uzbecka: szanse i wyzwania

Po 20 latach negocjacji budowa linii kolejowej Chiny-Kirgistan-Uzbekistan (CKU) ma się wreszcie rozpocząć w przyszłym roku. Niedawno odbyło się spotkanie online między Chinami, Kirgistanem i Uzbekistanem, a zgodnie z ich zapowiedzią studia wykonalności zostaną zakończone w tym roku. Prezydent Kirgistanu Sadyr Żaparow powiedział, że budowa rozpocznie się w 2023 roku. Chociaż istnieje nadzieja, że budowa trasy CKU rozpocznie się w przyszłym roku, nadal istnieją poważne wyzwania związane z realizacją kolei.

W czasie wojny rosyjsko-ukraińskiej kolej CKU stwarza szereg strategicznych i gospodarczych możliwości dla Chin, zwłaszcza w kontekście stosunków handlowych z Unią Europejską. Ogłoszenie nastąpiło w czasie zwiększonych międzynarodowych sankcji wobec Rosji.

Czytaj dalej „Kolej chińsko-kirgisko-uzbecka: szanse i wyzwania”

Armenia wycofa pozostałe jednostki z Karabachu do września

Armenia ogłosiła, że wycofa wszystkie pozostałe jednostki wojskowe z Górskiego Karabachu do września, wypełniając obietnicę złożoną pod koniec wojny z Azerbejdżanem w 2020 roku. Azerbejdżan zwiększył w ostatnich tygodniach presję na Armenię, aby zakończyła wycofywanie się.

Szef Rady Bezpieczeństwa Armenii, Armen Grigorjan, powiedział państwowym mediom 19 lipca, że wszyscy poborowi wrócą do domu do września i nie zostaną zastąpieni. Większość żołnierzy w armeńskiej armii to poborowi; Grigorjan dodał, że żołnierze kontraktowi z Armenii nie służą obecnie w Karabachu. Karabach będzie nadal utrzymywał własną armię, która jest silnie zintegrowana ze strukturami dowodzenia Armenii.

Czytaj dalej „Armenia wycofa pozostałe jednostki z Karabachu do września”

Tadżykistan i Turkmenistan bez traktatu o przyjaźni na szczycie Azji Środkowej

Nadzieje na większą współpracę między pięcioma krajami Azji Środkowej w dającej się przewidzieć przyszłości zostały rozwiane, gdy Tadżykistan i Turkmenistan odmówiły podpisania nowej umowy o przyjaźni i współpracy na kluczowym szczycie regionalnym w Kirgistanie 21 lipca.

Oba kraje ustami swoich prezydentów zapowiedziały, że najpierw zakończą wszystkie procedury krajowe zanim zobowiążą się do zawarcia porozumienia w sprawie przyjaźni, sąsiedztwa i współpracy na rzecz rozwoju Azji Środkowej w XXI wieku, najważniejszego dokumentu na spotkaniu wysokiego szczebla, w którym uczestniczyli wszyscy prezydenci państw Azji Środkowej.

Czytaj dalej „Tadżykistan i Turkmenistan bez traktatu o przyjaźni na szczycie Azji Środkowej”

Nowe otwarcie w relacjach Iranu i Turkmenistanu?

Prezydent Iranu Ebrahim Raisi spotkał się z nowym przywódcą sąsiedniego Turkmenistanu, prezydentem Serdarem Berdymuhammedowem, 15 czerwca, na 6 szczycie państw basenu Morza Kaspijskiego w Aszchabadzie. W wyniku rozmów para zgodziła się podpisać umowę o współpracy na najbliższe 20 lat. Co ważniejsze, Iran wyraził gotowość do wznowienia importu turkmeńskiego gazu ziemnego długo uśpionym rurociągiem Korpeje–Kurtkui po spłaceniu zaległego długu w wysokości 1,8 mld USD za poprzednie dostawy z 2016 r.

Porozumienie oznacza zwycięstwo obu stron. Iran jeszcze bardziej osłabia międzynarodowe sankcje przeciwko swojemu reżimowi za swoją politykę nuklearną. Turkmenistan, ożywiając kontrakt z Iranem, rozszerza swoje możliwe opcje eksportowe gazu ziemnego poza de facto chińską destynację.

Czytaj dalej „Nowe otwarcie w relacjach Iranu i Turkmenistanu?”

Kaukaz Południowy w polityce zagranicznej Kazachstanu: interesy i perspektywy

Region Kaukazu Południowego ze względu na czynniki geograficzne i gospodarcze, należy do drugiego poziomu priorytetów polityki zagranicznej Kazachstanu. Jednocześnie z każdym z tych krajów Kazachstan zbudował i promuje dość korzystny dla obu stron format stosunków. Ponadto w tym roku mija 30 lat od nawiązania stosunków dyplomatycznych między Kazachstanem a republikami Kaukazu Południowego.

Według wielu czynników stosunki Kazachstanu z Azerbejdżanem są najbliższe. Przede wszystkim ze względu na przynależność Azerbejdżan i Kazachów do jednej społeczności etniczno-językowej – Turków. Oba kraje znajdują się w Organizacji Państw Tureckich (OGA), Zgromadzeniu Parlamentarnym Krajów Turkijskojęzycznych (TURKPA) i Międzynarodowej Organizacji Kultury Tureckiej (TURKSOY). Ponadto są sąsiadami na Morzu Kaspijskim i dzięki temu nie tylko prowadzą współpracę dwustronną, ale także współpracują w rozwoju regionu Kaspijskiego.

Czytaj dalej „Kaukaz Południowy w polityce zagranicznej Kazachstanu: interesy i perspektywy”